— O tym jak dziwnie wszystko jest ułożone.
- Dlaczego?
„Niektórzy ludzie są gotowi upokorzyć innych dla pieniędzy i władzy. Inni boją się powiedzieć prawdę, bo myślą, że to niczego nie zmieni”.
Anna wzięła go za rękę.
- Ale się zmieniłeś.
— Nie wiem. Po prostu zrobiłem to, co uważałem za słuszne.
Kiedy wrócili do domu, pierwszą rzeczą, jaką zrobił Nikołaj Pietrowicz, było otwarcie okna.
Do mieszkania napłynęło świeże powietrze.
Wszedł do kuchni, spojrzał na stary stół, na kubki i na fotografię Marii stojącą przy oknie.
Wszystko pozostało na swoim miejscu.
Tylko on sam był już inny.
Wieczorem Anna gotowała jego ulubione ziemniaki z grzybami.
Siedzieli przy stole, rozmawiali i wspominali przeszłość.
Zanim poszedł spać, starzec wyjął z kieszeni złożoną kartkę papieru, którą zachował przez całą podróż.
To był list od siostrzenicy.
Położył je obok zdjęcia swojej żony.
„Maszenka” – powiedział cicho – „wygląda na to, że w końcu nam się udało”.
I po raz pierwszy od dłuższego czasu zasnąłem spokojnie.
Rozdział 11. Ostatni list z kolonii
Dwa miesiące później Nikołaj Pietrowicz otrzymał list.
Nadawcą był Viktor Belov.
Starszy mężczyzna długo patrzył na kopertę, zanim ją otworzył.
Pismo było nierówne, niektóre litery były rozmazane.
Victor napisał:
"Nikołaj Pietrowicz.
Nie wiem, czy mam prawo do Ciebie pisać po tym wszystkim, co zrobiłem.
Często wracam myślami do tamtej nocy, kiedy do mnie podszedłeś. Myślałam, że chciałeś mnie tylko poprosić, żebym zostawił cię w spokoju.
Ale powiedziałeś coś, czego nikt mi nigdy nie powiedział.
Ochrona bliskich nie oznacza usprawiedliwiania ich przestępstw.
Całe życie żyłem tak, jakbym musiał rozwiązywać problemy innych pięściami i groźbami. Mój ojciec zawsze powtarzał mi, że słabości nie należy okazywać. Dlatego wierzyłem, że muszę być najsilniejszy.
A potem spotkałem ciebie.
Byłeś ode mnie prawie trzydzieści lat starszy. Ledwo mogłeś ustać po tych wszystkich nadużyciach. Ale ani razu nie poprosiłeś mnie, żebym ci współczuł.
Zrozumiałem, że prawdziwa siła nie polega na tym, żeby ludzi zastraszać.
Dziękuję, że nie czujesz do mnie całkowitej nienawiści.
Nie proszę cię, żebyś zapomniał o tym, co się stało. Chcę tylko, żebyś wiedział: już nie dotykam ludzi i nie pozwalam innym robić tego, co ja zrobiłem.
Przypomniałem sobie twoją radę.
Zwycięzca".
Nikołaj Pietrowicz przeczytał list i ostrożnie go złożył.
Nie wiedział, czy Biełow naprawdę się zmieni.
Nie wiedziałem, czy stanie się inną osobą.
Ale po raz pierwszy od dawna chciał wierzyć, że nawet tam, za wysokimi murami, ktoś jest w stanie zacząć nowe życie.
Włożył list do szuflady biurka.
