Dzień, w którym ziemia pod Japonią zaczęła się trząść
11 marca 2011 roku zaczął się jak zwyczajny dzień dla milionów ludzi w Japonii.
Robotnicy przygotowywali się do zakończenia swojej zmiany, uczniowie uczęszczali na zajęcia, rybacy pracowali w pobliżu portów nadmorskich, a rodziny zajmowały się swoimi codziennymi obowiązkami.
O godzinie 14:46 czasu lokalnego ziemia zaczęła się gwałtownie trząść.
Trzęsienie ziemi miało swoje źródło pod Oceanem Spokojnym, na wschód od północno-wschodniego regionu Tōhoku w Japonii. Zdarzyło się wzdłuż Rowu Japońskiego, gdzie płyta pacyficzna przesuwa się pod płytą niosącą północno-wschodnią Japonię.
Tę granicę geologiczną nazywa się strefą subdukcji.
Przez wiele lat, w wyniku wzajemnego przesuwania się płyt tektonicznych, narastają ogromne siły. Ostatecznie nagromadzone naprężenia mogą zostać uwolnione poprzez nagłe pęknięcie wzdłuż uskoku.
To właśnie wydarzyło się 11 marca.
Pęknięcie objęło znaczną część granicy płyt tektonicznych, powodując jedno z najsilniejszych trzęsień ziemi, jakie kiedykolwiek zarejestrowano za pomocą współczesnych instrumentów.
Wstrząsy trwały w wielu miejscach kilka minut. Budynki się chwiały, meble przemieszczały się po pomieszczeniach, przedmioty spadały z półek, a infrastruktura została poddana ogromnemu naprężeniu.
W Tokio, oddalonym o setki kilometrów od epicentrum, pracownicy biurowi i mieszkańcy odczuli silne poruszenie.
W północno-wschodniej Japonii wstrząsy były znacznie intensywniejsze.
Ludzie wybiegli na zewnątrz, zabrzmiały alarmy alarmowe, a systemy transportowe zaczęły się automatycznie wyłączać.
Jednak samo trzęsienie ziemi było dopiero początkiem.
Pod oceanem nagłe ruchy dna morskiego spowodowały przemieszczenie ogromnej objętości wody.
To przemieszczenie wywołało tsunami.
Jak trzęsienie ziemi o magnitudzie 9,1 może wywołać gigantyczne tsunami
Nie każde trzęsienie ziemi wywołuje tsunami.
Aby mogło powstać tsunami, trzęsienie ziemi musi wystąpić pod oceanem lub w jego pobliżu i spowodować znaczne pionowe przemieszczenie dna morskiego.
Gdy pęknie duży podwodny uskok, fragmenty dna morskiego mogą nagle się podnieść lub zatonąć.
Woda ponad przesuniętym dnem morskim zostaje wypchnięta ze swojego normalnego położenia.
Następnie siła grawitacji próbuje przywrócić powierzchnię wody, generując serię potężnych fal, które rozprzestrzeniają się na zewnątrz od źródła.
